Najwięcej kalorii kryje się w smażonych daniach i świątecznych wypiekach
Wśród najbardziej kalorycznych propozycji na wigilijnym stole znajdują się ciasta, panierowane krokiety i smażona ryba. Dla porównania tej samej ilości jedzenia warto przyjąć wspólny punkt odniesienia, czyli 100 g gotowej potrawy. Keks z bakaliami może dostarczać około 350 kcal, makowiec i piernik około 340 kcal, krokiety z kapustą i grzybami około 320 kcal, a smażony karp około 260 kcal. Kutia ma orientacyjnie 250 kcal w 100 g. To przykładowe wartości, a nie niezmienne cechy każdego domowego przepisu.
Sposób przygotowania potrafi wyraźnie zmienić kaloryczność dania. Panierka i tłuszcz używany do smażenia zwiększają jego wartość energetyczną. Dlatego pieczona ryba bez panierki oraz gotowane, niepodsmażane pierogi mogą ułatwić skomponowanie mniej kalorycznej kolacji bez usuwania tradycyjnych potraw z menu. Znaczenie mają również dodatki, choćby cukier dosypywany do kompotu.
Porcję dopasuj do swojego zapotrzebowania
Nie istnieje jedna właściwa porcja wigilijnej kolacji dla wszystkich. Zapotrzebowanie energetyczne zależy między innymi od wieku, wzrostu, masy ciała, płci i aktywności fizycznej. Punktem odniesienia jest całkowita przemiana materii, czyli CPM, uwzględniająca codzienny ruch. Sama podstawowa przemiana materii, określana jako PPM lub BMR, opisuje energię potrzebną do podtrzymywania podstawowych funkcji organizmu i nie obejmuje całego dnia aktywności.
Do planowania można wykorzystać prosty przykład rachunkowy. Jeżeli znane, oszacowane zapotrzebowanie wynosi 2000 kcal, a wcześniejsze posiłki i napoje dostarczyły 1200 kcal, różnica wynosi 800 kcal. Przy zapotrzebowaniu 2500 kcal i wcześniejszym spożyciu 1500 kcal będzie to 1000 kcal. To ilustracja obliczenia, nie zalecana wielkość kolacji ani obowiązkowy limit.
Podobnie można przeliczać pojedyncze porcje. Przy założeniu, że smażony karp ma 260 kcal w 100 g, kawałek o masie 150 g dostarczy około 390 kcal. Porcja makowca ważąca 50 g to orientacyjnie 170 kcal. Obliczenie opiera się na pomnożeniu wartości dla 100 g przez masę porcji i podzieleniu wyniku przez 100. Dokładność takiego szacunku zależy jednak od zgodności przyjętej wartości z konkretną recepturą.
Mniejsze porcje pozwalają zostawić miejsce na ulubione smaki
Przy stole warto zacząć od niewielkich ilości tych dań, na które rzeczywiście masz ochotę. Zamiast pełnej porcji każdej potrawy możesz wybrać porcje degustacyjne. Nie trzeba rezygnować z kutii czy ciasta tylko dlatego, że są kaloryczne. Zmniejszenie porcji pozwala zachować ulubione smaki, a jednocześnie ograniczyć ilość kalorii dostarczanych podczas jednej kolacji.
Przed dokładką zrób przerwę i sprawdź, czy nadal odczuwasz głód. Mniejsza pierwsza porcja nie zamyka możliwości sięgnięcia po kolejną, natomiast pomaga uniknąć dojadania wyłącznie dlatego, że jedzenie zostało na talerzu. Jeśli pojawia się przyjemna sytość, nie trzeba próbować wszystkiego za jednym razem. Orientacyjne wyliczenia mają wspierać wybór, a nie zastępować uważność na własny apetyt.
