Spis treści:
- Dlaczego pękają kąciki ust?
- Objawy, których nie warto bagatelizować
- Proste sposoby z apteczki
- Domowe sposoby wspierające leczenie
- Kiedy udać się do lekarza?
Dlaczego pękają kąciki ust?
Pękanie kącików ust, czyli tak zwane zajady, to stan zapalny błony śluzowej i skóry w miejscach, gdzie górna i dolna warga się stykają. Najczęściej przyczyną jest nadmierna suchość skóry, jednak problem może mieć też głębsze podłoże.
Wśród najczęstszych przyczyn wymienia się:
- niedobory witamin z grupy B, zwłaszcza B2 (ryboflawiny) i B12,
- niedobór żelaza lub cynku,
- spadek odporności,
- zakażenia grzybicze (Candida albicans) lub bakteryjne (najczęściej paciorkowce),
- nieodpowiednią higienę jamy ustnej,
- protezy zębowe lub aparaty ortodontyczne powodujące podrażnienia,
- częste oblizywanie ust i kącików,
- suchy, zimny lub wietrzny klimat.
Zajady mogą występować pojedynczo lub obustronnie i często nawracają, jeśli nie zostanie usunięta przyczyna ich powstawania.
Objawy, których nie warto bagatelizować
Pierwszym objawem jest zwykle uczucie napięcia i suchości w kącikach ust. Następnie pojawia się zaczerwienienie, pieczenie, a potem drobne pęknięcia skóry, które mogą się sączyć i boleć przy mówieniu lub jedzeniu.
W cięższych przypadkach tworzą się strupki lub nadżerki. Jeśli problem utrzymuje się dłużej niż kilka dni, to znak, że konieczna może być konsultacja z lekarzem lub farmaceutą.
Proste sposoby z apteczki
Najczęściej wystarczy sięgnąć po kilka prostych preparatów, które większość osób ma w domowej apteczce. W pierwszej kolejności warto zastosować maść witaminową zawierającą witaminy z grupy B. Substancje te wspomagają regenerację naskórka i przyspieszają gojenie mikrouszkodzeń. Maść najlepiej nakładać kilka razy dziennie cienką warstwą na czystą skórę.
Równie pomocna może być maść cynkowa lub krem z tlenkiem cynku. Cynk działa przeciwzapalnie, łagodzi podrażnienia i zapobiega rozwojowi bakterii, dzięki czemu skóra szybciej się regeneruje. To proste i tanie rozwiązanie, które przynosi ulgę już po kilku zastosowaniach.
Gdy pęknięcia są głębokie i bolesne, warto sięgnąć po preparaty z pantenolem lub alantoiną. Składniki te przyspieszają odbudowę skóry i łagodzą pieczenie. Natomiast jeśli problem ma charakter nawracający, a w kącikach pojawia się biały nalot lub świąd, może to wskazywać na zakażenie grzybicze. W takiej sytuacji lekarz lub farmaceuta może zalecić maść z mikonazolem lub klotrimazolem, które działają przeciwgrzybiczo.
Domowe sposoby wspierające leczenie
Oprócz preparatów aptecznych warto zadbać o codzienną pielęgnację i dietę.
- Nawilżaj usta: używaj pomadek ochronnych z witaminą E, masłem shea lub woskiem pszczelim.
- Unikaj oblizywania warg: ślina wysusza skórę i pogłębia problem.
- Zwiększ spożycie witamin: jedz produkty bogate w witaminy z grupy B, a także w żelazo i cynk.
- Dbaj o higienę jamy ustnej: regularne mycie zębów i wymiana szczoteczki pomagają zapobiec zakażeniom.
- Pij dużo wody: nawodniony organizm szybciej regeneruje skórę.
Kiedy udać się do lekarza?
Jeśli zajady utrzymują się dłużej niż tydzień, często nawracają lub towarzyszą im inne objawy, takie jak biały nalot w ustach, spadek apetytu czy zmęczenie, konieczna jest konsultacja z lekarzem. Może być potrzebne wykonanie badań krwi w kierunku niedoborów lub zakażeń grzybiczych. Lekarz może również przepisać specjalistyczne maści lub antybiotyki, jeśli zajady mają charakter bakteryjny.
